mdkMłodzieżowy Dom Kultury "Pod Akacją" w Lublinie mieści się w budynku starej plebanii nieistniejącego dziś kościoła św. Michała. Obiekt ten znajduje się w płn.-wsch. części Starego Miasta i stanowi zamknięcie od strony płn. placu "Po Farze". Wchodził on niegdyś w skład zabudowy przykościelnej, otaczającej cmentarz i kościół farny.

Kościół ten ufundowany został wg tradycji przez Leszka Czarnego w 1282 roku. Legenda głosi, że Michał Archanioł pojawił się w śnie księcia i przekonał go do zaatakowania wrogich Litwinów i Jadźwingów. Po zwycięstwie Leszek Czarny ufundował świątynię jako wotum, nadając jej wezwanie św. Michała.
Brak źródeł uniemożliwia odtworzenie pierwotnych dziejów domu - siedziby proboszcza przy Farze.

Groźny pożar w 1575 roku zniszczył część Lublina wraz z kościołem kolegiackim i dominikańskim. Spłonęły również budynki przykościelne - wśród nich "pierwotna" plebania i szkoła parafialna.

Stare Miasto

Układ budynku plebanii, jaki znamy dziś (a jest on jednorodny, nie przechodził zasadniczych przebudów) jest dobrze obsadzony w Lublinie około połowy XVII wieku i przy braku przekazów źródłowych tak właśnie datuje się powstanie obiektu.

Pierwsze wiadomości archiwalne o starej plebanii pochodzą dopiero z XIX wieku. Są to dokładne opisy ukazujące stan budynku w ostatnich dziesięcioleciach przed konfiskatą dóbr parafialnych przez Rząd Gubernialny lubelski.

W 1818 roku, gdy została utworzona diecezja lubelska kapituła katedralna rezydowała początkowo w kościele św. Michała (do 1832 roku), a później przy kościele pojezuickim (obecnie kościele katedralnym), zabudowania parafialne zostały "w najem wypuszczone", jedynie plebania pozostała mieszkaniem bsk. Wojakowskiego (z przyzwolenia kapituły).

Kościół św. Michała opuszczony i zaniedbany został rozebrany w latach 1844-52 na polecenie władz carskich. Konfiskata całego majątku należącego do Fary nastąpiła na przełomie 1869/70, od tego momentu stanowił on własność skarbu Królestwa Polskiego. Wkrótce majątek ten przekazano gminie żydowskiej, która uczyniła zeń przytułek dla dzieci żydowskich, zw. później "Żydowskim grodzkim przytułkiem".

W posiadaniu gminy plebania znajdowała się do 9 V 1941 roku (do momentu przejęcia jej przez władze okupacyjne) a po wyzwoleniu przeszła na własność Magistratu w Lublinie. W latach 1944-46 pełniła rolę domu dla starców, natomiast w latach 1947-70 mieścił się tu dom dziecka.

Budynek MDK, Grodzka 11

W dniu 1 X 1970 roku budynek starej plebanii został przekazany MDK "Pod Akacją".

Dziś zatrzymujemy się, by przeczytać napis na pamiątkowej tablicy wmurowanej 9 listopada 1987r. w 45 rocznicę likwidacji getta lubelskiego. Brzmi on:

"W tym budynku w latach 1862-1942 mieścił się żydowski Dom Sierot zw. "Ochronką", w dn. 24 III 1942r. hitlerowcy zamordowali wszystkie dzieci tego domu".

Wracając myślą do minionej tragedii i mając nadzieję, że nigdy się ona już nie powtórzy możemy dziś starać się realizować swoje najśmielsze marzenia, żyć ciekawiej i osiągać bardzo wiele. Serdecznie zapraszamy wszystkich młodych ludzi do włączenia się do wielkiej MDK-owskiej rodziny przyjaciół, którzy bawią się, uczą i pracują w zabytkowym budynku przy Grodzkiej.

Opracowała Kamila Śpiewla-Kasperek,
nauczyciel Pracowni historii sztuki MDK "Pod Akacją".

 

Zapisz

W ramach naszego serwisu internetowego stosujemy pliki cookies. Mają one na celu świadczenie usług na najwyższym poziomie wszystkim odbiorcom.
Jeżeli nie wyrażasz zgody aby twoja przeglądarka internetowa przechowywała cookies, należy zmienić jej ustawienia.
Korzystanie z portalu www.mdk.lublin.pl bez zmiany ustawień przeglądarki oznacza, iż zgadzasz się na wykorzystywanie przez nas cookies.